O higienie cyfrowej słyszymy coraz częściej, między innymi dlatego, że ten temat jest w obecnym roku szkolnym jednym głównych kierunków realizacji polityki oświatowej. A jednak zagadnienie to bywa rozumiane różnie. Spotykam się także z opinią, że higiena cyfrowa powinna leżeć w gestii rodziny, a nie szkoły. Spróbujmy zatem rozwiać wątpliwości związane z tym zagadnieniem.

Nauczyciele często doświadczają poczucia samotności i izolacji, mimo że na co dzień pracują w otoczeniu setek ludzi (uczniów, rodziców, koleżanek i kolegów z pracy). Jest to pewien paradoks, nazywany często „samotnością w tłumie”, który wynika ze specyfiki zawodu, ogromnej odpowiedzialności oraz braku głębszych relacji z dorosłymi w czasie pracy.

W zmienionej w ub. roku podstawie programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej (Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 21 lipca 2025 r.) wprowadzono wymóg przeprowadzenia przez nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej testów sprawności fizycznej w klasach 1-3. Nie na ocenę, lecz w celu diagnozy. Zmiana ta odpowiada na rosnącą potrzebę wspierania rozwoju fizycznego i motorycznego najmłodszych. Badania pokazują, że dzieci różnią się potencjałem motorycznym, a systematyczna diagnoza pozwala lepiej dostosować zajęcia do ich indywidualnych możliwości.

Przygotowując materiały do programu szkoleniowego, zostałem poproszony o wyjaśnienie jednego z pozornie prostych tematów, jak powinno wyglądać ocenianie w szkole w świecie AI. Odpowiedziałem, że nie oceniam już przede wszystkim efektów, lecz decyzje. Dlaczego? Co właściwie przestało być dowodem uczenia się?

Inspiracją do niniejszych wywodów było spotkanie w Warszawie pt. Experience AI!, zorganizowane przez Fundację OFF School. Jednym z omawianych wątków było bezpieczeństwo w korzystaniu z narzędzi AI i antropomorfizacja urządzeń AI. Padło retoryczne pytanie, czy w konwersacji z aplikacjami AI używać grzecznościowych zwrotów typu dzień dobry, dziękuję. Zdania na sali były zróżnicowane.

15 lutego minęły dwa lata od wejścia w życie ustawy o ochronie małoletnich, która w sposób systemowy wzmocniła ochronę dzieci przed przemocą i nałożyła na szkoły, przedszkola, organizacje społeczne oraz inne podmioty pracujące z dziećmi obowiązek wdrożenia Standardów Ochrony Małoletnich. To dobry moment na zastanowienie się, czy przyjęte rozwiązania spełniają swój cel.