Kluczowa różnica między edukacją fińską a polską sprowadza się do zaufania i odpowiedzialności. Wbrew pozorom, fiński system edukacyjny na poziomie formalnym nie różni się jakoś zasadniczo od naszego. Różnice są natomiast w implementacji tego w praktyce, a w szczególności w podejściu społeczeństwa i jego instytucji do nauczycieli.
W Finlandii to konkretna szkoła jest odpowiedzialna za kształcenie uczniów w oparciu o głęboką znajomość ich potrzeb i warunków, w których się uczą. U nas - można mieć wrażenie, że odpowiedzialność za to spoczywa na ministrze i mianowanych przez niego kuratorach. Tak przynajmniej można wyczytać ze zmian usilnie wciskanych do systemu szkolnego przez MEiN znanych bliżej jako Lex Czarnek.
Jak opowiadał na INSPIR@CJACH 2022 Łukasz Srokowski ze Szkół Navigo, Finowie wychodzą z założenia, że skoro zatrudniają jako nauczycieli ekspertów, wykształconych za publiczne pieniądze, nie ma sensu teraz patrzeć im na ręce, bo przecież nauczyciele dobrze wiedzą, co powinni robić. W efekcie fiński nauczyciel ma ogromny poziom autonomii. Rzecz u nas do pomyślenia chyba jedynie na papierze.
W polskiej praktyce w ministerstwie i kuratoriach dominuje wszechobecna podejrzliwość. O korzeniach raczej carsko-sowieckich jeszcze. Państwo wie lepiej niż nauczyciel w klasie, co jest dobre dla jego uczniów. Minister uwielbia tropić "mafie" i niwelować wszelkie różnorodności, które nie są po jego myśli. Więc "autonomia" niby jest, ale kurator ma zadbać, aby jakby jej nie było...
Warto pokazywać sensowne rozwiązania w edukacji - zapraszamy do posłuchania, jak to jest z tą fińską edukacją, co warto od nich podkradać do Polski, o czy opowiadał Łukasz Srokowski. Może tęsknota za normalnością przełoży się w końcu kiedyś na mądrzejszy system edukacji:
I jeszcze skecznotka autorstwa Bogusi Mikołajczyk do tego wystąpienia:
Zobacz też artykuł Łukasza Srokowskiego w Edunews.pl - Po wizycie w Helsinkach.
***
Organizatorami zorganizowanej w dniach 24-25 września 2022 w Warszawie konferencji INSPIR@CJE 2022 byli:
Edunews.pl, Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Wiedzy THINK! oraz Think Global sp. z o.o.
Partnerem merytorycznym była społeczność nauczycieli: Superbelfrzy RP.
Partnerem strategicznym konferencji był: Microsoft Polska.
Partnerami konferencji byli: Amazon STEM Kindloteka, Fundacja Szkoła z Klasą & Program Asy Internetu), Learnetic, Wydawnictwo Nowa Era, Photon Entertainment, Samsung & Program Solve for Tomorrow, Stowarzyszenie Cyfrowy Dialog oraz Warszawskie Centrum Innowacji Edukacyjno-Społecznych i Szkoleń.
Notka o autorze: Marcin Polak jest twórcą i redaktorem naczelnym portalu o nowoczesnej edukacji Edunews.pl (2008-) i organizatorem cyklu konferencji dla nauczycieli INSPIR@CJE (2013-). Zajmuje się zawodowo edukacją od 2002, angażując się w debatę na temat modernizacji i reformy szkolnictwa (zob. np. Dobre zmiany w edukacji, Jak będzie zmieniać się edukacja?). Należy do społeczności Superbelfrzy RP.
