W całej Europie pogłębia się rozdźwięk między wymaganiami stawianymi przez cyfrową transformację z jednej strony a umiejętnościami, know-how i kwalifikacjami siły roboczej z drugiej. Mniej więcej 90% Europejczyków korzysta z telefonów komórkowych lub smartfonów, a ponad jedna trzecia używa tych urządzeń do łączenia się z Internetem. Jednak w zakresie korzystania z Internetu występują już znaczne różnice.
Według danych Eurostatu z 2013 roku, ponad 60% Europejczyków z 28 krajów członkowskich używa go codziennie, podczas gdy 20% z nich w ogóle nie miała styczności z siecią. Europejska agenda cyfrowa ma na celu pomoc obywatelom i firmom w czerpaniu jak największych korzyści z technologii cyfrowych i poświęciła jeden z siedmiu filarów umiejętnościom, kwalifikacjom i włączeniu cyfrowemu. Pilar ten zawiera 13 konkretnych działań, mających na celu wyeliminowanie przepaści cyfrowej.
Szilárd Molnár definiuje trzy główne rodzaje przepaści cyfrowej: (i) przepaść dotycząca dostępu, (ii) przepaść dotycząca korzystania (określająca różnicę między użytkownikami a „nieużytkownikami”) oraz (iii) przepaść wynikająca z jakości korzystania. Ponadto, mimo że Internet może łagodzić różnice społeczne, niektóre grupy społeczne rzadziej używają Internetu: są to w szczególności osoby słabiej wykształcone, osoby nieaktywne ekonomicznie oraz osoby starsze. Brak dostępu do Internetu oznacza dla nich zwiększone ryzyko wykluczenia społecznego.
Umiejętności cyfrowe są niezbędne do śmiałego i skutecznego korzystania z mediów cyfrowych w celach zawodowych, edukacyjnych i rekreacyjnych. Polegają one na możliwości korzystania z mediów cyfrowych i TIK, zdolności do rozumienia i krytycznej oceny różnych aspektów mediów cyfrowych i ich treści oraz zdolności efektywnej komunikacji w różnych kontekstach. Bez podstawowych kompetencji cyfrowych trudno jest brać pełny udział w życiu społecznym. W tym wydaniu eLearning Papers przedstawiamy aktualności dotyczące badań naukowych i działań praktycznych, związanych z realizacją europejskich celów dotyczących eliminacji zjawiska przepaści cyfrowej.
Pierwszy z artykułów zamieszczonych w sekcji „In-depth” opisuje szczegółowo ramy kompetencji cyfrowych opracowane w celu lepszego poznania oraz rozwijania umiejętności cyfrowych w Europie. W drugim artykule przedstawiono analizę i klasyfikację różnych badań mierzących kompetencje medialne obywateli.
Pierwszy z artykułów w sekcji „From the Field” przedstawia raport na temat doświadczeń, jakie mieli studenci pierwszego roku uczestniczący w zdalnym kursie kształcenia nauczycielskiego. Drugie z badań poświęcone jest analizie potencjału tabletów w zakresie promowania rozwoju e-umiejętności wśród osób starszych. Trzeci artykuł opisuje korzyści płynące z włączenia do kursu z zakresu komunikacji zadania polegającego na przygotowaniu cyfrowej pocztówki. Przedmiotem czwartego artykułu jest promowanie edukacji poprzez wirtualną wymianę w obrębie europejskiego obszaru szkolnictwa wyższego. W ostatnim z artykułów podsumowano prace związane z tworzeniem ram na rzecz e-kompetencji nauczycieli w Słowenii.
Umiejętności cyfrowe to coraz bardziej nieodzowna dziedzina wiedzy, która podlega ciągłym zmianom i wciąż się rozwija. Dotrzymanie kroku tym zmianom wymaga uczenia się przez całe życie oraz umiejętności korzystania z możliwości jakie dają sieci media cyfrowe w sposób innowacyjny i efektywny. Z tych powodów w bieżącym numerze przedstawiamy artykuły prezentujące wnioski wyciągnięte na różnych poziomach i w różnych kontekstach edukacyjnych, mając na celu zmniejszenie przepaści dotyczącej dostępu I korzystania z medico cyfrowych wśród Europejczyków.
Poszczególne artykuły z numeru 38 eLearning Papers dostępne są w języku angielskim (a skróty w języku polskim) na stronie http://openeducationeuropa.eu/pl/paper/umiej-tno-ci-cyfrowe-i-e-kompetencje (należy wejść w wybrany tytuł artykułu i pobrać tekst PDF z zakładki bocznej).
eLearning Papers jest częścią portalu OpenEducationEuropa.eu. Portal ten jest inicjatywą Komisji Europejskiej mającą na celu promowanie wykorzystania technologii multimedialnych i internetu w edukacji szkolnej, wyższej i ustawicznej.
