Jakich narzędzi służących edukacji potrzebuje uczeń? Albo, dokładniej, jakimi z nich powinien się on swobodnie posługiwać opuszczając mury szkoły ponadgimnazjalnej? Zapewne większość zgodzi się, że nie ma większego znaczenia, ile wiedzy udało się nam zapamiętać podczas szkolnej nauki, lecz czy potrafimy tej wiedzy użyć posługując się rozmaitymi narzędziami i czy potrafimy zdobywać ad hoc nową wiedzę potrzebną, gdy tylko pojawi się taka potrzeba.
Spróbujmy zastanowić się zatem, które narzędzia mogłyby przydać się uczniom. Zestaw narzędzi i metod, które powinny być wykorzystywane przez współczesnego ucznia możemy podzielić na dwie grupy:
a) narzędzia i metody nie związane bezpośrednio z nowymi technologiami:
- projekt edukacyjny (praca w grupie);
- prelekcja i wystąpienie (także publiczne);
- doświadczenie i eksperyment;
- wizyta studyjna.
b) narzędzia i metody specyficzne dla nowych technologii:
- internet jako narzędzie poszukiwania informacji;
- strony www i blogi jako narzędzia tworzenia własnych zasobów informacyjno-edukacyjnych;
- komunikatory, czaty, poczta elektroniczna jako narzędzia komunikowania się społeczności osób uczących się;
- aplikacje internetowe (oprogramowanie) jako narzędzia wspierające specjalizację;
- cyfrowe zasoby edukacyjne (stanowiące zamkniętą całość treści edukacyjne podane w rożnych formach, otwartych lub zamkniętych, np. e-podręczniki, prezentacje multimedialne, kursy e-learning, testy);
- e-portfolio jako narzędzia budowania własnego wizerunku i wspierające rozwój kariery.
To tylko próba stworzenia takiej listy. Pamiętajmy jednak, że ciągle powstają nowe narzędzia i lista ta nie powinna być zamknięta. Nauczyciele powinni zatem obserwować pojawiające się nowe technologie (rozmawiać z uczniami śledząc nowinki) i w miarę możliwości włączać je w proces nauczania.
Wymagania stawiane przez epokę informacyjną i gospodarkę opartą na wiedzy są dość wysoko postawione. Aby swobodnie funkcjonować we współczesnym świecie (zwłaszcza zawodowym) uczniowie w zasadzie powinni potrafić posługiwać się pełnym zakresem narzędzi z powyższego katalogu, w zależności od sytuacji, w jakiej przyjdzie im wykonać określone zadanie (osobiste lub zawodowe).
Czy nasza szkoła ich tego uczy? A może sami się uczą korzystania z tych narzędzi i metod?
A może coś warto dopisać do tej listy?
(Notka o autorze: Marcin Polak jest twórcą i redaktorem naczelnym Edunews.pl, zajmuje się edukacją i komunikacją społeczną, realizując projekty społeczne i komercyjne o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym)
